بررسی پرونده‌های سایبری در مراجع قضائی و پلیس فتا نشان می‌دهد نقطه آغاز بسیاری از برداشت‌های غیرمجاز از حساب مشتریان، نه نفوذ به سامانه‌های بانکی، بلکه خطای انسانی ناشی از ناآگاهی در کلیک روی لینک‌های آلوده پیامکی است.
کلاهبرداران برای فریب قربانیان از دو عامل روانی «ایجاد فوریت و ترس» (مانند توقیف اموال یا شکایت در دادگاه) یا «ایجاد طمع و منفعت مالی» (مثل بسته اینترنت رایگان و هدایای دولتی) سوءاستفاده می‌کنند.
بر این اساس، چهار نشانه کلیدی برای تشخیص پیامک‌های جعلی وجود دارد.
شماره ارسال‌کننده (خطوط شخصی به جای سرشماره‌های ماسک‌دار)
نهادهای رسمی، قوه‌قضائیه، سازمان امور مالیاتی، سامانه سهام عدالت و بانک‌ها هرگز با خطوط عادی تلفن همراه (پیش‌شماره‌هایی نظیر ۰۹۱۲، ۰۹۳۵، ۰۹۹۰ و…) پیامک ارسال نمی‌کنند. پیام‌های رسمی مراجع قانونی صرفاً با نام تجاری یا سرشماره‌های ماسک‌دار معتبر (مانند ADLIRAN) ارسال می‌شوند و فاقد شماره سیم‌کارت معمولی هستند.
ساختار و دامنه پیوندها (Domain)
سامانه‌های دولتی و حاکمیتی منحصراً با دامنه‌های رسمی و سازمانی فعالیت می‌کنند. پیامک‌هایی که حاوی پیوندهای نامتعارف با پسوندهای متفرقه نظیر com. ،xyz. ،top. ،online. یا پیوندهای کوتاه‌شده (مانند bit.ly) هستند، دامی برای هدایت به صفحات فیشینگ و نصب بدافزارند. باید توجه داشت که وجود پسوند ir. نیز به‌تنهایی نشانه اعتبار نبوده و تطبیق دقیق نام ارگان با آدرس درج‌شده ضروری است.
درخواست دانلود و نصب فایل APK
یکی از رایج ترین و خطرناک‌ترین شگردها، هدایت کاربر به صفحه‌ای است که با بهانه «مشاهده ابلاغیه» یا «دریافت وجه»، تقاضای نصب یک فایل نصبی اندروید (فایل با پسوند apk) را دارد. این فایل‌ها بدافزارهای جاسوسی هستند که بلافاصله پس از نصب، پیامک‌های رمز یک‌بارمصرف (OTP) گوشی را به سرقت برده و دسترسی حساب را برای مهاجم فعال می‌کنند.
هدایت به صفحات پرداخت با نشانی نامعتبر
درگاه‌های پرداخت الکترونیک معتبر کشور در شبکه بانکی، بدون استثنا تحت دامنه شاپرک یعنی shaparak.ir قرار دارند. هرگونه آدرسی که حروفی کمتر، بیشتر یا املایی مشابه داشته باشد (مانند shapparak یا shaparakk) جعلی بوده و با هدف سرقت اطلاعات کارت (شماره کارت، رمز دوم، CVV2 و تاریخ انقضا) طراحی شده است.
در صورت کلیک ناخواسته روی لینک آلوده، فوراً چه کنیم؟
اینترنت گوشی را قطع کنید: فوراً اینترنت و وای‌فای گوشی را خاموش کنید تا ارسال اطلاعات به سرور مهاجم متوقف شود.
برنامه مشکوک را حذف کنید: به بخش تنظیمات گوشی (Settings > Apps) رفته و آخرین برنامه‌های نصب‌شده مشکوک را کاملاً پاک کنید.
رمزهای کارت و حساب را فوراً تغییر دهید: با یک دستگاه دیگر یا از طریق خودپرداز، رمز اول، رمز دوم پویا و اطلاعات ورود به اینترنت‌بانک و همراه‌بانک خود را تغییر دهید.
مسدودسازی موقت کارت: در صورت سرقت اطلاعات، می‌توانید از طریق همراه بانک، تلفن‌بانک یا خودپرداز، کارت خود را مسدود کنید.
بانک مسکن از تمام مشتریان و سپرده‌گذاران ارجمند تقاضا دارد با هوشیاری در مواجهه با پیام‌های ناشناس و پیوندهای اینترنتی مشکوک، ضریب امنیت دارایی‌های خود را ارتقا بخشند. در صورت مواجهه با موارد مشکوک یا بروز هرگونه مشکل برای حساب‌های بانک مسکن، مرکز یکپارچه مدیریت ارتباط با مشتریان این بانک با شماره ۶۱۰۸۸-۰۲۱ آماده پاسخ‌گویی و راهنمایی مشتریان است.