مدیرکل توسعه فناوری اطلاعات، امنیت و هوشمندسازی وزارت نفت با تأکید بر ضرورت توسعه حکمرانیداده در صنعت نفت گفت: دانشگاهها باید با اجرای پژوهشهای کاربردی و بهرهگیری از فناوریهای نوین زمینه تحقق اهداف سند تحول فناوری اطلاعات و خلق ارزش اقتصادی در صنعت نفت را فراهم کنند.
پژمان امیدمقدمی با بیان اینکه سند تحول فناوری اطلاعات، دانشگاهها را به میدان عمل دعوت میکند، بیان کرد: هرچند سند تحول سیاستگذاری حوزه فناوری اطلاعات با همکاری سازمان اداری و استخدامی کشور و سازمان فناوری اطلاعات ایران تدوین شده است، اما نوبت دانشگاههاست که با ورود به عرصه صنعت به تحقق اهداف این سند کمک کنند. یکی از محورهای مهم این سند، موضوع حکمرانی داده است که در ماده ۲۴ مورد توجه قرار گرفته است.
وی افزود: علی کمندی، مجری پروژه حکمرانی داده وزارت نفت و از استادان دانشگاه تهران، با ورود به این حوزه زمینه حرکت بهسمت استقرار حکمرانی داده مبنا را فراهم کرده است. این همکاری نمونهای از نقشآفرینی دانشگاهها در حل مسائل واقعی صنعت و بهکارگیری دانش تخصصی برای ارتقای عملکرد سازمانهاست.
مدیرکل توسعه فناوری اطلاعات، امنیت و هوشمندسازی وزارت نفت تصریح کرد: این وزارتخانه به دلیل گستردگی فعالیتها، اهمیت راهبردی و پیچیدگیهای عملیاتی یکی از بزرگترین مجموعههای اجرایی کشور به شمار میرود. ازاینرو، همکاری دانشگاهها با این صنعت در چهارچوب سند تحول فناوری اطلاعات میتواند نقش مهمی در بهبود فرایندها و ارتقای بهرهوری داشته باشد. همچنین، هنگامی که از حکمرانی داده صحبت میکنیم، چند مؤلفه اساسی مطرح است که نخستین آنها استانداردسازی دادههاست. دادهها باید بر اساس چهارچوبها و استانداردهای مشخص مدیریت شوند تا امکان استفاده صحیح، یکپارچه و ایمن از آنها فراهم شود.
امیدمقدمی یکی از مؤلفههای مهم حکمرانیداده را تعیین ناظران داده دانست و گفت: این ناظران وظایفی ازجمله نظارت بر امنیت دادهها و اطمینان از رعایت ضوابط دسترسی را به عهده دارند. در این چهارچوب، سکوی حکمرانی داده باید بهگونهای طراحی شود که دسترسی افراد به اطلاعات بر اساس سطح مجوزها و ضوابط تعریفشده انجام شود. به بیان دیگر، هر فردی نباید در هر زمان و از طریق هر روشی به تمام دادهها دسترسی داشته باشد.
وی بیان کرد: برای تحقق این هدف قالبهای دسترسی طراحی میشوند تا مشخص شود چه افرادی در چه شرایطی و با چه سطحی از مجوز میتوانند به دادههای مشخص دسترسی پیدا کنند. این سازوکار به کنترل دسترسیها و کاهش احتمال استفاده غیرمجاز از اطلاعات کمک میکند.
مدیرکل توسعه فناوری اطلاعات، امنیت و هوشمندسازی وزارت نفت گفت: در کنار تعیین ناظران و تدوین ضوابط، دسترسی ابزارهای نظارتی و امنیتی نیز نقش مهمی در حفاظت از دادهها دارند. برای نمونه، سامانههای مدیریت اطلاعات و رویدادهای امنیتی میتوانند رخدادهای مشکوک را شناسایی کنند و در صورت مشاهده دسترسی غیرمجاز، هشدارهای لازم را در لحظه ارائه دهند. چنین ابزارهایی امکان شناسایی سریع رخدادهای امنیتی و واکنش بهموقع را فراهم میکنند. البته نمیتوان ادعا کرد که با اجرای این سازوکارها تمام خطرهای امنیتی به صفر میرسد، اما استقرار صحیح حکمرانی داده میتواند سطح امنیت اطلاعات را به میزان قابل توجهی ارتقا و ریسکهای ناشی از دسترسیهای غیرمجاز را کاهش دهد.