رئیس کانون تخصصی کارآفرینی و گردشگری کشور گفت: ما در حوزه گردشگری داخلی و خارجی به اقدامات گستردهای نیاز داریم. ظرفیتهای کشور بسیار زیاد است، اما برای استفاده از آنها باید نگاه و رویکرد خود را تغییر دهیم.
سعید ترابیان رئیس کمیسیون تخصصی کارآفرینی گردشگری کشور در گفت و گو با « اخبار صنعت» در خصوص مدیریت غیرتخصصی گردشگری در ایران به چند نکته مهم اشاره کرد و با اشاره به ضعفهای مدیریتی که از جمله عوامل مؤثر در عقب ماندگی صنعت گردشگری است اظهار کرد: در حوزه مدیریت گردشگری با آسیب های متعددی مواجه هستیم که شاید بتوان بیش از ۱۰ عامل را در این زمینه برشمرد. انتخاب مدیران غیرمرتبط با صنعت گردشگری، سیاسی شدن مدیریتها و قرار نگرفتن گردشگری در کانون توجه دولت از جمله این عوامل است.
وی افزود: متأسفانه در بسیاری از موارد، افرادی برای مدیریت این حوزه انتخاب می شوند که تخصص و تجربه کافی در صنعت گردشگری ندارند. در حالی که گردشگری یک صنعت تخصصی است و مدیریت آن باید به افرادی سپرده شود که با ظرفیت ها، چالش ها، بازارها و نیازهای این حوزه آشنایی داشته باشند.
این فعال حوزه گردشگری با انتقاد از جایگاه گردشگری در اولویت های دولت تصریح کرد: به نظر می رسد هنوز اهمیت واقعی گردشگری برای برخی مدیران و تصمیم گیران روشن نشده است. گردشگری در اولویت های پایین قرار گرفته، در حالی که اگر دولت آن را در سبد اولویتهای دوم یا سوم خود قرار دهد و برای آن برنامه ریزی کند، می تواند آثار گستردهای در اقتصاد و زندگی مردم داشته باشد.
در خصوص عدم توجه به ظرفیتهای تاریخی کشور در حوزه سفر و گردشگری و کسب درآمد در این حوزه با توجه به قدمت تاریخی و ظرفیتهای بسیار زیاد و باشکوه تاریخی ایران گفت: به عنوان مثال در سفرهای استانی از جمله همدان گاهی اوقات وقتی به گنجنامه همدان می روم، از اینکه بازدید کنندگان توجه چندانی به کتیبه های تاریخی ندارند، متأسف می شوم. ممکن است افراد زیادی برای دیدن آبشار حضور داشته باشند، اما تعداد کمی از آنها به کتیبه ها و محتوای تاریخی آن توجه کنند.
وی در این باره افزود: این کتیبه ها صرفاً چند نوشته تاریخی نیستند؛ بلکه می توانند دریچه ای برای شناخت تاریخ، اندیشه و شرایط زندگی در دوره های گذشته باشند. برای مثال، اینکه خشایارشا حدود ۲۵۰۰ سال پیش در این کتیبه چه نوشته، با چه هدفی این اثر را ایجاد کرده و چه پیامی داشته است، خود می تواند موضوع یک کتاب و زمینه ای برای تأمل و یادگیری باشد.
این فعال حوزه گردشگری تأکید کرد: اگر گردشگر با نگاه عمیق و معرفتی به چنین آثاری توجه کند، می تواند از آنها برای شناخت بهتر تاریخ و حتی بهبود نگاه خود به زندگی استفاده کند. متأسفانه ما اغلب به صورت سطحی از کنار این ظرفیتها عبور می کنیم و نتوانستهایم ارزش واقعی آنها را به مردم معرفی کنیم.
وی با بیان اینکه ایران در مقایسه با تحولات و استانداردهای جهانی گردشگری همچنان فاصله زیادی دارد، گفت: ما در حوزه گردشگری داخلی و خارجی به اقدامات گستردهای نیاز داریم. ظرفیتهای کشور بسیار زیاد است، اما برای استفاده از آنها باید نگاه و رویکرد خود را تغییر دهیم.
وی با اشاره به آثار اجتماعی و فرهنگی گردشگری خاطرنشان کرد: گردشگری فقط یک فعالیت اقتصادی و منبع درآمد نیست؛ بلکه می تواند در کاهش هزینه های درمان، پیشگیری از آسیبهای اجتماعی و کاهش ناهنجاریها نیز مؤثر باشد. گردشگری با ایجاد نشاط، آرامش و افزایش تعاملات اجتماعی می تواند به کاهش برخی مشکلات خانوادگی و اجتماعی کمک کند و حتی زمینه ارتقای سطح علمی و فرهنگی جامعه را فراهم آورد.
رئیس کمیسیون تخصصی کارآفرینی گردشگری کشور همچنین با اشاره به ظرفیت این صنعت در ایجاد اشتغال گفت: یکی از ویژگی های مهم گردشگری این است که برای ایجاد اشتغال در آن لزوماً به سرمایه گذاریهای سنگین صنعتی نیاز نیست. در بسیاری از فعالیت های گردشگری و مشاغل مرتبط با آن، حتی با سرمایهای حدود ۱۰ تا ۱۵ میلیون تومان نیز می توان برای یک نفر اشتغال ایجاد کرد.
وی افزود: در حوزههایی مانند صنایع دستی خانگی و ارائه خدمات گردشگری، افراد در شهرهای مختلف می توانند با سرمایههای محدود فعالیت اقتصادی خود را آغاز کنند. این در حالی است که ایجاد اشتغال در بسیاری از صنایع بزرگ نیازمند سرمایه گذاریهای بسیار سنگین است.
این فعال حوزه گردشگری در پایان با تأکید بر ضرورت تغییر نگاه سیاستگذاران به این صنعت اظهار کرد: متأسفانه گردشگری در ساختار تصمیم گیری کشور آن طور که باید مورد توجه قرار نگرفته است. وزارتخانه متولی گردشگری نیز از نظر بودجه و حمایت با محدودیت هایی مواجه بوده و به اندازه ظرفیت و اهمیت این حوزه به آن توجه نشده است.
وی خاطرنشان کرد: ریشه بخش مهمی از مشکلات به این موضوع بازمی گردد که هنوز باور کافی نسبت به تأثیر گذاری گردشگری در رشد اقتصادی، ایجاد اشتغال و پیشگیری از آسیبهای اجتماعی وجود ندارد. اگر این باور در میان مسئولان شکل بگیرد و گردشگری به جایگاه واقعی خود در برنامهریزی های کشور برسد، می توان از ظرفیت های گسترده آن برای حل بسیاری از مسائل اقتصادی و اجتماعی استفاده کرد.